و من خشى الشقیقة و الشوصة فلا یؤخر اکل السمک الطرى.

هر کس از درد شقیقه متألم است و آنکه از مرض شوصه ناراحت است خوردن ماهى تازه را بتأخیر نیندازد.

شوصه دردى است که در شکم پیدا مى‏شود. بباد و ورمهائى که در اضلاع پدید مى‏آمد نیز شوصه مى‏گویند و هم بر اختلال غدد تعریقى اطلاق مى‏شود. شیخ در قانون مى‏فرماید: شوصه ذات الجنب (سینه پهلو) است- معدنیات بطور کلى دو قسم است، قسمى در آب خود بخود حل مى‏شود این قسم را املاح مینامند و قسم دیگر را که در آب حل نمیشوند فلزات میگویند.

علم امروز ثابت میکند که آنچه در آب حل مى‏شود میتواند مستقیما وارد خون گردد چه در ضمن آب مصرف شود و چه در ضمن چیزهاى دیگر ولى آنها که در آب حل نمى‏شوند باید در ضمن گیاه‏ها وارد بدن شوند، مواد ضرورى بدن را از حیوانات نباید تقاضا نمود زیرا آنها مواد ضرورى و ترکیبى خود را از گیاهها مى‏گیرند یک قسمت آن را که قابل هضم باشد در خود جذب کرده بصورتهاى دیگرى در مى‏آورند و قسمت دیگر که قابل هضم نیست در بدن آنها رسوب مى‏نماید اما ماهیها از این حکم مستثنى هستند و آنچه از املاح و معدنیات وارد بدن آنها شود دست نخورده بما تحویل میدهند زیرا آنها ترکیبات بدن خود را از آب مى‏گیرند و آب محلولى تحویل آنها میدهد که بهیچ وجه رسوب نمیکند لذا ماهیها در صف نباتات و میوه‏هاى شفا بخش محسوب میشوند.

طب الرضا علیه السلام / ترجمه امیر صادقى، ص: 269